Brauza

fot. Steve Corey
fot. Steve Corey

Czasym spominajom sie czowiekowi downe czasy, kiej sie było bajtlym. Co sie to wynokwiało i kaj sie lotało. Co sie jadło i piło. I prziszło nom do gowy taki coś, na co sie godało brauza.

Ale niy rozchodzi sie tukyj ło brauza, kiero sie biere kiej sie je zmazanym, ale taki maszket, kiery sprawio, że cało gymba aże wykrziwiało. I w tym była cołko uciecha, bo to niy roz aże do kichola poszło. To młodsze pokolyni, jak my, niy znało tyj nazwy. My już godali na to „orynżada w proszku”. I zdo sie, że ło to samo sie rozchodzi. Toż spytali my sie ło ta brauza naszego przociela Leszka z Katowic.

Co to podług Wos je brauza? Jak była pakowano?

Brauza to była inacy „oranżada w proszku”. Pakowało sie jom w mały plaskatyj tytecce, ty wielkości jak dzisioj na prziprawy. Tytka była z papioru pergaminowego i miała dojś tandetny nadruk. W pojszczodku była miyszanka cukru, jakigoś aromatu pomarańczowego abo cytrynowego i możno soda oczyszczono (zołda).

Co sie śniom robiło?

To sie wsypowało do szolki, zalywało wodom (nojczynści prosto z kokotka) i miyszało łyżeckom. To sie zagazowało i szło to wypić. My bajtle casym łotwiyrali tytecka i palcami nabiyrali brauzy i lizali. Na sucho tyż szło. W łobu przipadkach fajnie sie po tym chepało.

A szło se jom zrobić samymu w doma, czy to sie raczyj kupowało?

Brauza szło kupić w spożywczym abo w budkach spożywczych. Samymu niy szło, bo trza by było mieć tyn barwnik aromatyczny.
W doma sie zaś robiyło natron – do szolki łyżecka zołdy, dwie cukru, zaloć wodom, wymiyszać do rozpuszczynio i kapnońć trocha łoctu. Jak fest zaszumiało, to sie piło. Po tym tyż sie chepało.

Terozki downoch my niy widzieli w gyszefcie tyj brauzy. Toż prziszeł noc szmak, coby se jom zrobić i tak my szukali, aż znodli na jednyj zajcie tako receptura:

Co potrzeja:

5 łyżek cukru
3 łyżki kwasu cytrynowego
2 łyżki natronu (zołdy - sody oczyszczonej)
1 tytka cukru waniliowego
1 tytka cukru pomarańczowego abo cytrynowego

Bierymy sie do roboty:

Wszyjstki ty cukry, soda i kwas ze cytryny trzeja dać do dzbonka. Potym wszyjtko dobrze wymiyszać i wyńdzie tyn pulver. Potym już sie go zalywo wodom i pije. Idzie tyż dać do pojszczodka cytryny.

A receptura my wziyni stond: http://www.chefkoch.de/rezepte/883441193928755/Brausepulver.html

A jak Wy pamiyntocie brauza? Mocie jaki śniom spomniynio?

Tekst:
Klaudia Roksela

Co byś na to pedzioł?

fot. Radosław Kaźmierczak

Swojski buchty

Tyn, kierego bawiła starka w doma zawdy zno smak prawdziwych buchtów. Som jeszcze buchty, kiere sie pamiynto z przedszkola. Ale to niy było to samo, co wyrobiane w doma przez stareczka i z wielkigo przonio.

WIYNCYJ »