Żyniaczka po ślonsku

fot. freestocks.org
fot. freestocks.org

Kiej karlus przaje frelce a frelka karlusowi, a som poważnymi ludziami, to przichodzi na to, coby sie sklupli na cołki życi. Zolycom już długszy czas, test łobszczirzonych nogawic zdany pozytywnie, toż idzie sie żynić! Dej Boże, coby niy było jak u tych Romea i Julie, że jejich familije łod downa majom na siebie z górki, a młodzi durch muszom skisz tego mieć pod górka…

Trza sie zgodać
Porzondny synek jak już sie spyto swojij dziołchy, czy bydzie sie za niego wydować, to idzie jeszcze ze kwiotkami do jeji mamulki i ze flaszkom do jeji łojca. Musi tyż swojim fatrom sie pochwolić zamiarami, a kiej wszyjscy już wiedzom, to sie robi smówiny. Tam to starsze pokolyni ugaduje sie po wiela wto do na weseli i kieryj zorty gorzoła postawiom. Ale cóż im po weselu, kiej by ślubu nojprzód niy było? Toż trza iś do farorza i dać na zapowiedzi, potym idzie już wszysko po leku.

K jak kołocz

Na kieryś miesionc przed ślubym sproszo sie gości i niystety niy zawsze som to ci, kierych by Młodo Pora chciała mieć na weselu. Bo nieroz trza prosić jaki pociotki, kiere sie roz w życiu widziało: na pogrzebie ujka Alojza, abo własnych krzcinach… A już na pora tydni przed weselim czyni sie zadość tradycji rozdowanio kołocza. Cołko wieś zbiyro syr na tyn kołocz, bo tyż kożdy liczy go potym dostać. Kiej już napiekom, to pakujom konski we taki celofany, łozdobiajom mertom i szlajfkami i młodzi rozwożom po wszyskich gościach, ale i somsiadach, kamratach, dalszyj familiji i dobrodziejach.

Konfetti ze starego haźla

Ale nojdziwniejszy łobrzondek mo miejsce we wieczór przed samym weselim. Przed chałpa Młodyj Pani przichodzom ludzie młodzi i starzi, baby i chopy i bajtle tyż, ale już pewnikiym wszyski kamraty łod Młodego Pana i przinoszom ze sobom talyrze, szolki, stare haźle i co ino jeszcze do sie szczaskać i gynau to robiom. A sprzontać po tym wszyjskim mo niy wto inkszy jak ta boroka – Młodo Pani… Pomyście se, co mo tako, kiero miyszko na czwortym piyntrze i musi z mietłom lotać do piyrszyj w nocy, a ło szóstyj trza już stować sie sztiglować na własny ślub. Skisz tyj cołkij breweryje chyba nigdy niy spokopia synsu tego czaskanio.

Blumy sztuczne, przoni prawdziwe

Chwolbom Młodego Pana som piykne blumy, z kierymi jego wybranka pódzie do ślubu. Pamiyntom, że mój starzik, kiery sie żynił we lutym szterdziestego piontego, do końca życio spominoł jak to szumnie sprawił cało łociypa sztucznych kwiotków, coby starka mieli piykne do łołtorza i fotografki. Dalij przichodzi na to, co chop musi se ta baba łod jeji matki i łojca wykupić. Zaczyno łod tego, że chce im pociś pora pultów, a kiej sie na to niy dajom, to dowo jeszcze króliki, ciga, inkszo frelka i wreszcie piniondze, kiere już przewożajom i dziołcha je wydano.

Szlogi i inksze komedyje

Po drodze do kościoła mogłoby już być spokojnie, ale niy u nos, kaj zwyczajym je zastawiani Młody j Pory, czyli szlogi. Ludzie ze wsi rychtujom jaki śmiyszne łoblyczki, zastawiajom ślubnymu łorszakowi droga forom, abo czym inkszym i łodgrywajom scynka. Rozchodzi sie ło dostani łod starosty maszketów i flaszki. Ze takich szlogów, kiere spominomy do dzisio je tako, przi kieryj poprzeblykani za Indianerów chopy zajechali na koniach droga i robili srogi larmo. I była tyż tako, jak szofery ze całom prziczepom piochu przijechali i zasuli młodym tym piochym droga…

Dejcie pokój, dyć to sie może łodechcieć żyniaczki jak już to wszyjsko sie przeżyje! Trza tyż dać pozor, jako je pogoda, bo godo sie, że komu na weseli leje, tyn bydzie mioł hołda piniyndzy. Ale to ni ma ważne! Bo nojważniyjsze je przoni i coby rychtig cołki życi żyć we miłości, wierności i uczciwości małżyńskij.

Tekst:
Maria Dziubany

Co byś na to pedzioł?

fot. Adrian Midgley

Skond sie wziyna kara?

U nos na Ślonsku kara, to ni ma to co sie dostowo, jak sie co fest napocho. Rozchodzi sie nom tukyj ło taczka, fest potrzebno we zogrodzie, jak sie chałpa stowio, abo graczków z bajtlami.

WIYNCYJ »

evan-kirby-104799

Ło szoferach i jich rajzach

Niy kożdy lubi szoferować. Jedni wolom siednyć na zadnim zicu i se kimnyć, inksi zaś wtynczos poczytać, abo pofoflać bez mobilniok. Ale som tyż tacy, co łod kierownicy niy łoderwie ich ani rugcugiym

WIYNCYJ »

fot. Iwona Łach

Szałot

Jak Ci wto powiy na Ślonsku, że by zjod szałot, to sie go spytej ło co mu sie rozchodzi. Bo po piyrsze szałot to je inaczyj sałata tako zielono a po drugi to je tyż sałatka ino, że z kartofli i inkszych gymizów.

WIYNCYJ »